Een nieuwe kijk op zorg
Onze leefomgeving is volledig ontworpen en wordt steeds meer afgestemd op onze persoonlijke behoeften. Maatwerk is inmiddels een vanzelfsprekend onderdeel van ontwerp en productie: we verlangen naar producten en omgevingen die uniek zijn en waarmee we ons intuïtief en persoonlijk kunnen verbinden. De zorg vormt hierop een belangrijke uitzondering. Ziekenhuizen, medische apparatuur en behandelomgevingen zijn vooral ontworpen vanuit functionaliteit en efficiëntie, waardoor ze vaak steriel, mechanisch en onpersoonlijk aanvoelen. Terwijl ziekte, behandeling en herstel een grote invloed hebben op ons mentale en emotionele welzijn. Atelier Van Lieshout vraagt zich af waarom medische zorg los zou moeten staan van de manier waarop we leven. Met Colonic Cleansing Clinic, onderdeel van het grotere project Sanitas Futurum, stelt de studio een alternatief voor: zorg die persoonlijk, menselijk en onderdeel van het dagelijks leven is. Ziekte wordt daarbij niet gezien als een onderbreking van het leven, maar als een natuurlijk onderdeel ervan.
Vorm weerspiegelt functie
Colonic Cleansing Clinic daagt de conventionele opvattingen over de uitstraling van een medische omgeving uit. Het exterieur volgt niet het principe ‘form follows function’, maar juist ‘form reflects function’. Atelier Van Lieshout creëert een functioneel sculptuur in de vorm van de menselijke darm en transformeert daarmee een medische voorziening tot een uitgesproken architectonisch en artistiek statement. Ook binnen komen functionaliteit en vorm samen. In plaats van het gepolijste roestvrij staal en witte kunststof die kenmerkend zijn voor veel medische omgevingen, gebruikt de kliniek kleur, organische vormen en soms surrealistische vormen. Futuristische apparatuur voor inwendige reiniging wordt gecombineerd met een comfortabel bed, een douche en een keuken. Zo ontstaat een omgeving waarin behandeling en dagelijks leven samenkomen. Het resultaat is geen traditioneel ziekenhuis en ook niet simpelweg een kunstwerk, maar een totaalomgeving waarin kunst, architectuur, design en zorg elkaar ontmoeten.
De toekomst van de zorg
Met de Colonic Cleansing Clinic onderzoekt Atelier Van Lieshout hoe ontwerp onze perceptie en ervaring van medische zorg kan veranderen en daarmee mogelijk ook de status en waarde ervan. Het project is bewust speculatief: het biedt geen kant-en-klare oplossing, maar presenteert een alternatieve werkelijkheid die uitnodigt om opnieuw na te denken over wat zorg kan zijn. Hoe zou een medische omgeving ons moeten laten voelen? Kan behandeling persoonlijker, intuïtiever en menselijker worden? En kan design ons helpen om anders naar ziekte, herstel en de dood te kijken? De kliniek bouwt voort op Van Lieshouts veertigjarige praktijk van het bevragen en transformeren van bestaande systemen. Ook sluit het werk aan bij zijn langlopende reeks Dwellings: mobiele en vaste structuren die zijn ontworpen rond een specifieke functie of gebruiker. Met de Colonic Cleansing Clinic wordt die benadering doorgetrokken naar de zorg. Het werk is tegelijk functioneel sculptuur, speculatief ontwerp en aanleiding voor een dialoog tussen kunst, architectuur, design en geneeskunde.
