Veiligheid of surveillance?
Met Eye Watch You onderzoekt Jewel van Helden hoe de videodeurbel in korte tijd een vanzelfsprekend onderdeel van ons straatbeeld is geworden. Wat wordt verkocht als een praktisch middel voor gemak en veiligheid, registreert tegelijkertijd de openbare ruimte en de mensen die zich daarin bewegen. Vaak zonder dat voorbijgangers daar bewust voor kiezen.
Het werk stelt vragen bij de snelheid waarmee we deze vorm van particuliere surveillance hebben omarmd. Hoeveel privacy van anderen zijn we bereid in te leveren voor ons eigen gevoel van veiligheid? En wanneer verandert bescherming in permanent toezicht?
Van kijker naar bekekene
Eye Watch You vertaalt dit actuele maatschappelijke dilemma naar een fysieke, interactieve installatie. De bezoeker blijft niet op afstand, maar wordt onderdeel van een systeem waarin observeren, controle en bekeken worden voortdurend van betekenis veranderen.
Van Helden speelt daarbij met onze natuurlijke nieuwsgierigheid en de spanning tussen kijken en bekeken worden. Het werk maakt voelbaar hoe gemakkelijk we de rol van observator aannemen, terwijl diezelfde blik ongemakkelijk kan worden zodra deze zich op onszelf richt. Zo confronteert Eye Watch You bezoekers met hun dubbele positie binnen een samenleving waarin digitale observatie steeds normaler wordt.
Wie kijkt er mee?
De videodeurbel is herkenbaar en alledaags, maar wat er achter de camera gebeurt, blijft grotendeels onzichtbaar. Wie heeft toegang tot de beelden? Waar worden ze opgeslagen? En welke rol spelen huiseigenaren, technologiebedrijven en producerende landen in het verzamelen en verwerken van deze informatie?
Eye Watch You geeft daarop geen kant-en-klaar antwoord, maar maakt het vraagstuk fysiek en persoonlijk. Juist door zelf onderdeel te worden van het werk ontstaat ruimte voor nieuwsgierigheid, ongemak en gesprek. De installatie nodigt bezoekers uit om op locatie te ervaren hoe dun de grens kan zijn tussen veiligheid, controle en het verlies van privacy.
